Στην παρουσίαση της Μονάδας Επεξεργασίας αστικών στερεών αποβλήτων στην Ήπειρο προχώρησε πριν από μερικές ημέρες η …
Τατιάνα Καλογιάννη – Σταύρου, Αντιπεριφερειάρχη Π.Ε. Ιωαννίνων και Αναπτυξιακού Προγραμματισμού, Περιβάλλοντος και Υποδομών στο «Περιβαλλοντικό / Χρηματοδοτικό forum:

Διαχείριση Απορριμμάτων – Ημερίδα επανεκκινώντας την ανάπτυξη»

Αναλυτικά σας παρουσιάζουμε την ομιλία της η οποία ήταν η εξής:

«Θα αναφερθώ σε στοιχεία, γεγονότα και δεδομένα που, κατά τη γνώμη μου, τεκμηριώνουν:

1. Τη χρησιμότητα του χρηματοδοτικού εργαλείου «ΣΔΙΤ»,

2. Την ανάγκη των έγκαιρων και αποτελεσματικών χειρισμών του φορέα υλοποίησης

3. Την υποχρέωση του φορέα υλοποίησης να ανταποκρίνεται στο σωστό χρόνο στις ανάγκες διοικητικής υποστήριξης του έργου, όσον αφορά χωροθετήσεις, αδειοδοτήσεις, απαλλοτριώσεις, κλπ

4. Την επάρκεια των κατασκευαστικών επιχειρήσεων της χώρας να συμμετέχουν με τρόπο τεχνικά αξιόπιστο και επιχειρηματικά βάσιμο σε διαγωνιστικές διαδικασίες, τέτοιας κλίμακας και προδιαγραφών

5. Τη δυνατότητα και τη διάθεση των χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων να υποστηρίζουν τον ιδιώτη επενδυτή με υπόβαθρο αξιόπιστα επιχειρηματικά σχέδια

6. Την ανάγκη όλοι οι παραπάνω φορείς, ως συνιστώσες του σκοπούμενου έργου, να διέπονται από τις αρχές της συνεχούς επικοινωνίας, της αμοιβαίας εμπιστοσύνης και ειλικρινούς συνεργασίας.

Παρότι είναι δεδομένη η διάθεσή μου να μην κάνω κατάχρηση του χρόνου που μου διατίθεται, θεώρησα σκόπιμο οι αναφορές μου να συνοδεύονται και από συγκεκριμένες λεπτομέρειες, ώστε να είναι περισσότερο εύληπτη η αλληλουχία και αλληλοσύνδεση των απαραίτητων εργασιών και διεργασιών που συνθέτουν τον κύκλο του έργου, καθώς πολλές φορές ένα επιτυχημένο αποτέλεσμα «ξεπερνάει» την υπάρχουσα αλλά αόρατη ενέργεια που δαπανήθηκε για την επίτευξή του.

Γενικά: Περιφέρεια και Διαχείριση Απορριμμάτων

Η Περιφερειακή Αρχή της Ηπείρου, τα τελευταία πέντε (5) έτη, με ενεργό ζήλο, αποτελεσματική δραστηριότητα στο σχεδιασμό και συντονισμένες ενέργειες αλλά και με πλήρη συνεργασία τόσο με τους Δήμους όσο και με τους ΦΟΔΣΑ της Περιφέρειας, ανέλαβε τον προγραμματισμό, το σχεδιασμό, την διοικητική στήριξη & διεκπεραίωση κάθε προβλεπόμενης διαδικασίας για την εξασφάλιση της χρηματοδότησης ενός ολοκληρωμένου περιφερειακού σχεδίου διαχείρισης αποβλήτων, το οποίο, σήμερα, υλοποιείται.

Ο “πράσινος” σχεδιασμός της Περιφέρειάς μας, εισήγαγε την προώθηση της πρόληψης, της επαναχρησιμοποίησης και της ανακύκλωσης με καινοτόμες δράσεις και είχε, εξ αρχής, στοχοθετήσεις υψηλές και καινοτόμες, όπως: το σχέδιο πρόληψης παραγωγής αποβλήτων, την ανακύκλωση των Αστικών Στερεών Αποβλήτων (ΑΣΑ) άνω του 50%, τη δημιουργία ενός πυκνού δικτύου Πράσινων Σημείων (green points) για την ενίσχυση της διαλογής στην πηγή από τους πολίτες, τη χωριστή συλλογή των βιοαποβλήτων σε υψηλό ποσοστό, και άλλα. Άλλωστε σήμερα, είναι η μοναδική Περιφέρεια στη χώρα που δεν κινδυνεύει από την επιβολή προστίμων λόγω μη αποκατεστημένων ΧΑΔΑ.

Για την υλοποίηση του αναθεωρημένου Περιφερειακού Σχεδίου Διαχείρισης Αποβλήτων Περιφέρειας Ηπείρου, εκτιμάται ότι θα απαιτηθούν 95 εκατ.€ περίπου.

Η Περιφερειακή Αρχή έχει, ήδη, προγραμματίσει από το ΕΣΠΑ 2014-2020:

• 43 εκατ.€, περίπου, από το Ταμείο Συνοχής και

• 5 εκατ.€ περίπου από τα Ευρωπαϊκά Προγράμματα και

προσβλέπει σε ιδιωτικές επενδύσεις περίπου 47 εκατ. € -εκ των οποίων τα 15εκατ.€ αφορούν την Μονάδα Επεξεργασίας Αστικών Στερεών Αποβλήτων Ηπείρου.

Βασική υποδομή, για την ολιστική διαχείριση των αστικών αποβλήτων, αποτελεί η κατασκευή και λειτουργία της Μονάδας Επεξεργασίας Αστικών Αποβλήτων Περιφέρειας Ηπείρου, που σε συνδυασμό με τα υπόλοιπα προβλεπόμενα έργα (μικρές αποκεντρωμένες μονάδες κομποστοποίησης, πράσινα σημεία, σταθμοί μεταφόρτωσης, κ.α.)

1. καταργεί την ανάγκη χωροθέτησης και δημιουργίας νέων Χώρων Υγειονομικής Ταφής, με τις όποιες κοινωνικές και οικονομικές επιπτώσεις,

2. αποτρέπει την επιβολή προστίμων από την Ευρωπαϊκή Ένωση προς τους Δήμους για μη συμμόρφωση με την οδηγία πλαίσιο για τα απόβλητα του 2008 (2008/99/ΕΚ), αφού θα επιτυγχάνονται οι συμφωνημένοι στόχοι ανακύκλωσης και ανάκτησης υλικών ή/και ενέργειας και

3. αποτρέπει την επιβολή του ειδικού τέλους ταφής προς στο Πράσινο Ταμείο, το οποίο μαζί με την ταυτόχρονη καταβολή του κόστους ταφής, θα προκαλέσει δυσβάσταχτες οικονομικές υποχρεώσεις στους Δήμους και εν τέλει στους ηπειρώτες πολίτες {55 €/tn (1.1.2017) έως και 80 €/tn (1.1.2022)}.

ΤΕΧΝΙΚΟ-ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ του ΕΡΓΟΥ

Η Μονάδα Εγκατάστασης Αποβλήτων (ΜΕΑ) εξυπηρετεί το σύνολο των Δήμων της Περιφέρειας και αποτελείται από τη Μονάδα διαχείρισης σύμμεικτων αποβλήτων αλλά και τη Μονάδα διαχείρισης προδιαλεγμένων οργανικών (βιοαποβλήτων).

Η Μονάδα έχει σχεδιαστεί ώστε να επεξεργάζεται κατ’ ελάχιστον 72.000tn/έτος σύμμεικτα απόβλητα και 8.000 tn/έτος προδιαλεγμένα βιοαπόβλητα, ενώ η μέγιστη δυναμικότητα της μονάδας (βάσει ΑΕΠΟ) είναι 105.000tn/έτος (για σύμμεικτα και προδιαλεγμένα).

Βασικά Χαρακτηριστικά ΜΕΑ: (σύμφωνα με την, προς υπογραφή, σύμβαση)

• Τεχνολογική Λύση: Μηχανική Ανακύκλωση για την ανάκτηση ανακυκλωσίμων υλικών (χαρτί, πλαστικό, μέταλλο, γυαλί) και αερόβια κομποστοποίηση του υπολειπόμενου κλάσματος με στόχο την παραγωγή κόμποστ.

• Ποσότητα εισερχομένων σύμμεικτων αποβλήτων: min 72.000 τον/έτος και max 105.000 τον/έτος.

• Ποσότητα εισερχομένων προδιαλεγμένων βιοαποβλήτων: 8.000 τον/έτος με ξεχωριστή γραμμή επεξεργασίας

• Ελάχιστο Ετήσιο Ποσοστό Ανάκτησης Ανακυκλώσιμων Υλικών: 60% επί των εισερχομένων ανακυκλώσιμων υλικών.

• Μέγιστο Ετήσιο Ποσοστό Υπολείμματος: 32% κ.β. επί των εισερχομένων ΑΣΑ. Σήμερα στους ΧΥΤΑ της Περιφέρειας Ηπείρου «οδηγείται» πάνω από το 83% κ.β. της συνολικής παραγόμενης ποσότητας απορριμμάτων

• Ελάχιστο ποσοστό εκτροπής βιοαποδομήσιμων αστικών αποβλήτων (ΒΑΑ): 80% επί των εισερχομένων ΒΑΑ.

• Όλα τα κτίρια της μονάδας θα είναι κλειστά και θα λειτουργούν σε συνθήκες αρνητικής πίεσης, προκειμένου να διασφαλιστεί ο έλεγχος των οσμών.

• Gate fee (τέλος εισόδου):

• BT1: Βασική Τιμή ανά τόνο Αποδεκτών Συμβατικών Αποβλήτων από 0 – 80.000 τόνους: : 45,01 €/τόνο

• BT2: Βασική Τιμή ανά τόνο Αποδεκτών Συμβατικών Αποβλήτων από 80.001 – 105.000: 31,51 €/τόνο

• προσφερόμενη μεσοσταθμική τιμή: 41,8 €/τόνο

• Διάρκεια Κατασκευής: 20 μήνες από την υπογραφή της Σύμβασης (συμπεριλαμβανομένης της δοκιμαστικής λειτουργίας)

• Διάρκεια Λειτουργίας: 25 έτη λειτουργία

• Κόστος Κατασκευής: 35εκατ.€ χωρίς ΦΠΑ (σύμφωνα με την Δεσμευτική Προσφορά του Προσωρινού ΙΦΣ)

o Χρηματοδοτικό Πλαίσιο:

 Δημόσια συμμετοχή 57% του κόστους κατασκευής (ήτοι: 20εκατ.€ από το Ταμείο Συνοχής)

 Δανεισμός: 20%

 Ιδιωτικός Φορέας Σύμπραξης: 23%

Η Μονάδα επεξεργασίας αστικών αποβλήτων της Ηπείρου διαστασιολογήθηκε με μικρή εγγυημένη ποσότητα ώστε να μπορεί να ενσωματώσει τους στόχους του νέου ΕΣΔΑ χωρίς να χρειάζεται επανασχεδιασμό, αλλά και με ικανή «μέγιστη δυναμικότητα σχεδιασμού» ώστε να καλύψει την ανάγκη για επεξεργασία, σε περίπτωση που δεν επιτευχθούν οι στόχοι του ΕΣΔΑ. Εάν, τελικά, επιτευχθούν οι στόχοι διαλογής στην πηγή του νέου ΕΣΔΑ σε συνδυασμό με τα έργα της Περιφέρειας, το ποσοστό ανακύκλωσης και ανάκτησης θα είναι ίσο με το 84% κ.β. και η ταφή θα περιοριστεί σε 16% επί της συνολικής παραγόμενης ποσότητας.