Την Τρίτη 24 Νοεμβρίου 2015, οι Τουρκικές Ένοπλες Δυνάμεις αποφάσισαν να «μουδιάσουν» λίγο την Ρωσική «Αρκούδα» στην περιοχή της Συρίας μετά την έντονη αεροπορική Δραστηριότητα κατά της ISIS και του…
FSA. Συγκεκριμένα, δύο τουρκικά μαχητικά αεροσκάφη  F-16 από την Αεροπορική βάση του Ντιγιάμπακιρ απογειώθηκαν με αποστολή την αναχαίτιση ενός Ρωσικού Αεροσκάφους το οποίο παραβίασε τον Τουρκικό Εναέριο Χώρο. Με βάση Τουρκικές Πηγές μετά από επανειλλημένες προειδοποιήσεις (10 τον αριθμό σε διάστημα 2 λεπτών), το Ρωσικό Βομβαρδιστικό αγνόησε τους Τουρκους Ελεγχτές Εναέριας Κυκλοφορίας με αποτέλεσμα να δοθεί εντολή για κατάρριψή του.

Το Αεροσκάφος επλήγη ενώ αποχωρούσε απόν Τουρκικό Ενάεριο Χώρο. Κατά τον εγκλωβισμό του εβλήθησαν δύο πύραυλοι από ισάριθμα Τουρκικά Μαχητικά Αεροσκάφη F-16. O τύπος των βλημάτων δεν έχει γίνει επισήμως γνωστός. Κατά την Τουρκική Έκδοχη ήταν βολή BVR από απόσταση δεκάδων χιλιομέτρων, γεγονός που συνηγορεί στην χρήση πυραύλου ΑΙΜ-120C Amraam. Η ρωσική πλευρά ανέφερε ότι τα αεροσκάφη προσέγγισαν σε μικρή απόσταση με αποτέλεσμα την εξαπόλυση πυραύλου AIM-9 με παθητικό υπέρυθρο ερευνητή IIR. Η εκτόξευση έγινε από το οπίσθιο τεταρτημόριο με αποτέλεσμα να μην γίνει έγκαιρα αντιληπτή από το ρωσικό αεροσκάφος. Παρόλη την πρόσκρουση του ενός βλήματος το αεροσκάφος δεν κατέπεσε άμεσα αλλά μετά από πτήση άλλων 4 χιλιομέτρων. Έπειτα οι χειριστές του εκτέλεσαν τις διαδικασίες εγκατάλειψης και εκτινάχθηκαν από ασφαλές ύψος. Και οι δύο έπεσαν με αλεξίπτωτο σε περιοχή που ελέγχονταν από Τουρκμάνους.

Το αεροσκάφος συμμετείχε σε βομβαρδισμούς ένοπλων οργανώσεων Τουρκμάνων που αντιτίθενται στο Συριακό Καθεστώς Άσσαντ και έχουν ουδέτερα φιλικές σχέσεις με το Ισλαμικό Χαλιφάτο της ISIS, με το οποίο εμπορεύονται πετρέλαιο. Η Άγκυρα είχε προειδόποιήσει τις τελευταίες δέκα μέρες (10) την Ρωσική Πλευρά ότι περαιτέρω αεροπορικοί βομβαρδισμοί των Τουρκμανικών θέσεων δεν θα έμεναν ατιμώρητοι και θα έπερναν την δέουσα προβλεπόμενη απάντησή τους.

Η διαδρομή του Ρωσικού Μαχητικού-Βομβαρδιστικού Su-24 κατά την Τουρκική και Ρωσική εκδοχή. Η μπλε γραμμή είναι με βάση του Τουρκικούς ισχυρισμούς ότι παραβίασε τον Τουρκικό Εναέριο χώρο ενώ η κόκκινη γράμμη είναι από τα σχέδια πτήσης που αποτυπώθηκαν στα Ρωσικά Ραντάρ. Δεδομένου ότι το πέρασμα από την διαφιλονικούμενη περιοχή διήρκεσε όχι παραπάνω από 17 δευτερόλεπτα με βάση την ταχύτητα του αεροσκάφους και το μήκος της Τουρκικής Λωρίδας φαίνεται ακραίος ο Τουρκικός Ισχυρισμός ότι προειδοποιήθηκε το αεροσκάφος 10 φορές και συνεχόμενα για 2 λεπτά.

Μετά την κατάρριψη του αεροσκάφους, Ρώσοι Πεζοναύτες που επέβαιναν σε ελικόπτερo Mi-8 επιχείρησαν να διασώσουν τους δύο πιλότους, μέσα από βιαστικά εκτελεσμένη επιχείρηση CSAR. Ένοπλες ομάδες των Τουρκμένων όμως αναγνώρισαν το ελικόπτερο στο οποίο επέβαιναν και αφού το ελικόπτερο προσγειώθηκε και εσφαλμένα έκλεισε την μηχανή του, περιμένοντας την ομάδα διάσωσης να επιστρέψει με τους πιλότους, δέχθηκε πλήγμα από βλήμα αμερικανικής κατασκευής TOW. Το ελικόπτερο καταστράφηκε ολοσχερώς και ο πιλότος του που άνηκε στους Ρώσους Πεζονταύτες σκοτώθηκε.

Ο ένας εκ των δύο πιλότων που έπεσε με αλεξίπτωτο σκοτώθηκε από πυρά από χερσαίες δυνάμεις Τουρκμένων. Οι τελευταίοι συνέλεξαν την σωρό του και από ότι φαίνεται βεβήλωσαν το πτώμα του άτυχου νεκρού. Ο δεύτερος πιλότος , Konstantin Murakhtin, ήταν πιο τυχερός και διεσώθη από τις Ρωσικές Δυνάμεις με την καταλυτική όμως συνδρομή και Συριαών δυνάμεων που δημιούργησαν ένα ασφαλή χερσαίο δίαυλο μεταφοράς προς την Αεροπορική βάση της Λαττάκειας.

Στις δηλώσεις του ο διασωθείς πιλότος ζητούσε εκδίκηση…

Ο πιλότος κατά τις δηλώσεις του στους Δημοσιογράφους ανέφερε:

«Στην πραγματικότητα δεν υπήρχαν προειδοποιήσεις. Ούτε μέσω ασυρμάτου, ούτε οπτικές, έτσι δεν τροποποιήσαμε την πορεία μας. Πρέπει να καταλάβετε τη διαφορά στην ταχύτητα ανάμεσα σε ένα βομβαρδιστικό όπως το Su-24 και ένα F16. Αν ήθελαν να μας προειδοποιήσουν, θα μπορούσαν να «κολλήσουν» στο φτερό μας. Ο πύραυλος έπληξε το πίσω μέρος του αεροσκάφους στα ξαφνικά. Δεν είχαμε ούτε το χρόνο να κάνουμε μανούβρα για να τον αποφύγουμε. Είναι απίθανο να παραβιάσαμε τον εναέριο χώρο ακόμα και για ένα δευτερόλεπτο. Πετούσαμε σε υψόμετρο 6.000 μέτρων σε εντελώς καθαρό καιρό και είχαμε τον πλήρη έλεγχο της πτητικής πορείας καθ’ όλη τη διάρκεια»

Εκλεισε τις δηλώσεις του αναφέροντας ότι επιθυμεί το συντομότερο δυνατόν να τεθεί πάλι σε ενεργό υπηρεσία ώστε να πάρει εκδίκηση για τον συγκυβερνήτη του και διοικητή του:

«Δε βλέπω την ώρα μέχρι να λάβω την άδεια από τους γιατρούς ώστε να μπορώ να επιστρέψω. Πρόκειται να ζητήσω από τη διοίκηση να παραμείνω στη βάση. Έχω χρέος να πληρώσω, για τον διοικητή μου».

Πούτιν: «Αυτό ήταν πισώπλατο μαχαίρωμα από τις ένοπλες δυνάμεις μια χώρας που βοηθάει του Τζιχαντιστές»

H Ρωσία από την μεριά της ζήτησε εξηγήσεις από την Άγκυρα και την κατηγόρησε ότι και επισήμως σε επίπεδο κράτους βοηθάει με την κίνησή της ενεργά τους Τζιχαντιστές. Ο χαρακτηρισμός » πισώπλατο μαχαίρωμα » υποδήλωσε τον αιφνιδιασμό που υπέστη η Ρωσική Πλευρά και την προηγούμενη φιλική σχέση μεταξύ των δύο χωρών. Ζήτησε επίσημα επίσης από την Άγκυρα την τιμωρία των ενόχων και μια συγνώμη για την κατάρριψη.

«Ακόμη δεν έχουμε πάρει μια ξεκάθαρη συγγνώμη από το ανώτατο πολιτικό επίπεδο της Τουρκίας, ούτε καμία πρόταση για αποζημίωση για την βλάβη που υπέστη η χώρα μας, ούτε υποσχέσεις ότι θα τιμωρηθούν οι δράστες αυτού του εγκλήματος«.

Από την άλλη ο Τούρκος Πρόεδρος Ταγίπ Ερντογάν δεν φέρεται να ένιωσε κάποια ενοχή για το περιστατικό καθώς είχε επανηλειμένως προειδοποιήσει τις Ρωσικές Αρχές να μην πλησιάζουν τα Συρο-Τουρκικά Σύνορα και να απέχουν από βομβαρδιμσούς Τουρκμένικων περιοχών μέσα στην Συρία, καθώς κάτι τέτοιο δεν θα έμενε «αναπάντητο«.

«Αυτοί που παραβίασαν τον εναέριο χώρο μας είναι εκείνοι που οφείλουν να ζητήσουν συγγνώμη. Οι πιλότοι μας και οι ένοπλες δυνάμεις μας, εκείνοι απλά εκπλήρωσαν τα καθήκοντά τους, που συνίστανται στο να απαντήσουν στις… παραβιάσεις των κανόνων εμπλοκής. Νομίζω ότι αυτή είναι η ουσία» υπογράμμισε ο Ερντογάν.

Ρωσικά Αντίποινα

Σε ένα από τα πρώτα αντίποινα οι Ρωσικές Δυνάμεις μετέφεραν αεροπορικώς εκτοξευτές των συστοιχιών S-400. Παρόλο που τα ραντάρ τους ήδη βρίσκονταν εκεί επιτηρώντας τον εναέριο χώρο της Συρίας, η πλήρης ενεργοποίηση των συστοιχιών είχε αποφευχθεί για να μην δυναμιτιστεί η ατμόσφαιρα ιδιαίτερα με τις υπόλοιπες Δυτικές Δυνάμεις που επιχειρούσαν κατά του ISIS. Συστατικά μέρη του συστήματος S-400 βρίσκονταν ήδη στην αεροπορική βάση της Λαττάκειας και συνέδραμαν τόσο στην επιτήρηση του εναερίου χώρου της Συρίας όσο και στον διαμοιρασμό πληροφοριών στις Συριακές Δυνάμεις Αεράμυνας που πλαισίωναν αντιαεροπορικά συστήματα Sa-2/3 και εκσυγχρονισμένα S-125M Pechora.

Σε μια αστραπιαία κίνηση οι Ρώσοι μετέφεραν με μεταγωγικά An-124 εκτοξευτές 5P85TE2 εφοδιασμένους με βλήματα 48Ν6Ε3. Τα τελευταία έχουν βεληνεκές τα 400 km καλύπτοντας έτσι μεγάλο μέρος του Τουρκικού Εναερίου Χώρου.

Στο 2.10 λεπτό μπορεί να διακρίνει κανείς και αντιαεροπορικά συστήματα Pantsir S1 τα οποία χρησιμοποιούνται για την προστασία των συστοιχιών S-400 και λαμβάνουν άμεσα πληροφορίες μέσα από το σύστημα διοίκησης 30K6E των τελευταίων που ελέγχει ολόκληρη την συστοιχία. Έτσι τα Pantsir ανοίγουν το ραντάρ τους λίγα δευτερόλεπτα πριν εμπλέξουν τον στόχο δημιουργώντας συνθήκες αιφνιδιασμού.

Το ραντάρ επίσης 96L6E που αναγνωρίσθηκε από τον φωτογραφικό φακό λίγες μέρες πιο πριν, είναι ένα συμπληρωματικό ραντάρ πρόσκτησης στόχων με μεγαλύτερες δυνατότητες αποκάλυψης χαμηλά ιπτάμενων στόχων.

Κατά ανεπιβεβαίωτες πληροφορίες μετά την έλευση των εκτοξευτών έγινε ένα Battle test όπου η συστοιχία S-400 ενεργοποιήθηκε για λίγα λεπτά πλήρως και εγκλώβισε 10 Τουρκικά Μαχητικά Αεροσκάφη εντός Τουρκικού Εναερίου Χώρου. Το αποτέλεσμα ήταν μια μέρα μετά η Τουρκική Αεροπορία να ανακοινώσει :

«Πλέον τα τουρκικά αεροσκάφη δεν θα συμμετέχουν στις αεροπορικές επιθέσεις, που γίνονται σε συνεργασία με τις ΗΠΑ, εναντίον του Ισλαμικού Κράτους«. αναφέρει η εφημερίδα Hurrieyt. Επιπλέον το καταδρομικό Moskva μετέβη στα Συριακά παράλια και μέσω του συστήματος S-300 F Fort (64 βλήματα) που διαθέτει παρείχε κρίσιμη αντιαεροπορική κάλυψη σε ακτίνα 200 km, μέχρι να αναπτυχθούν πλήρως οι νεοαφιχθείες αντιαεροπορικές μονάδες S-400 και Pantsir.

Οι αναπτυχθείσες συστοιχίες S-400 καλύπτουν πέραν από τη Συρία και περιοχές μέσα στην Τουρκία αλλά και ολόκληρη την Κύπρο (!)

Η Μόσχα σε πρώτη φάση δεν ενδιαφέρεται να εξαπολύσει κάποιου είδους φανερή στρατιωτική απάντηση στην Άγκυρα χωρίς ωστόσο να αποκλείει κάτι στο μέλλον. Το καταδρομικό Moskva εφοδιασμένο τόσο με αντιαεροπορικούς πυραύλους S-300 όσο και με πυραύλους επιφανείας P-1000 Vulcan έχει λάβει εντολή να ανοίξει πυρ σε περίπτωση που κάποιο αντικείμενο πλησιάσει τα Συριακά παράλια. Δημιούργησε έτσι μια ελεγχόμενη θαλάσσια και εναέρια προστατευμένη Buffer περιοχή από τα δυτικά της Συρίας.

Οι οικονομικές κυρώσεις που σχεδιάζει η Μόσχα αναμένεται να ακυρώσουν τις συμφωνίες ύψους 100 δις $ που υπογράφηκαν αμέσως μετά τις Ευρωπαικές κυρώσεις. Σε πρώτη φάση η Μόσχα αποφάσισε:

Να ακυρώσει την κατασκευή του Turkish Stream που θα έφερε φθηνό Φυσικό Αέριο σε Τουρκικό Έδαφος και θα επέτρεπε την δημιουργία Νότιου Δρόμου (South Stream) με κατεύθυνση προς την Ευρωπαική Αγορά. Έτσι το όφελος θα ήταν δίπλο τόσο από την μειωμένη τιμή για την εσωτερική Αγορά όσο και από τα τέλη διέλευσης για την Ευρωπαική Αγορά. Παράπλευρη απώλεια ο Greek Stream που θα κούμπωνε πάνω σε αυτόν τον αγωγο και θα συνέχιζε την πορεία του προς την Ευρώπη
Ακύρωση της συμφωνίας ύψους 20 δις $ για την κατασκευή δύο πυρηνικών σταθμών παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας απέναντι από την Κύπρο. Η συμφωνία αυτή θα έβαζε την Τουρκία στο κλαμπ των πυρηνικών δυνάμεων δίνοντας της τεχνογνωσία για ειρηνικό σκοπό και αυτάρκεια σε ενεργειακή επάρκεια καθώς δεν θα στηρίζονταν σε ορυκτά καύσιμα.
Έκδοση τουριστικής οδηγίας αποχώρησης όλων των Ρώσων πολιτών από την Τουρκία. Το γεγονός αυτό θα έχει άμεσες συνέπειες στην Τουρκική Οικονομία καθώς αφαιρεί τους 4.5 εκατομμύρια Ρώσους επισκέπτες που είχαν επισκεφτεί φέτος την γειτονική χώρα. Συνολικά η Τουρκία κερδίζει από τους Ρώσους Τουρίστες περίπου στα 4 δις $ κάθε χρόνο. Έτσι και ο Τουρισμός της χώρας θα πληγεί και η εισροή συναλλάγματος θα μειωθεί αποσταθεροποιώντας ακόμη περισσότερο την αδύναμη Τουρκική Λίρα.
Κατάργηση της προνομιακής έκδοσης βίζας για Τούρκους Πολίτες. Ήδη συνελλήφθησαν 39 Τουρκοι Επιχειρηματίες οι οποίοι κρατούνται από τις Ρωσικές Αρχές. Πρόσχημα ήταν η κατοχή Τουριστικής και όχι Επαγγελματικής Βίζας που ήταν απαραίτητη για επαφές με οικονομικούς παράγοντες στη Ρωσία. Οι Τουρκοι Επιχειρηματίες θα απελαθούν μετά από 10 μέρες στην Τουρκία.
Το 15% των Τουρκικών Εξαγωγών αγροτικών προιόντων βρέθηκε εκτός προδιαγραφών τις τελευταίες μέρες. Συνολικά το 4% των ρωσικών εισαγωγών σε τρόφιμα προέρχεται από την Τουρκία. Πιθανή έξοδός του από την αγορά θα καλυφθεί από εισαγωγές από το Ιράν, το Μαρόκο και το Ισραήλ. Η συνολική αξία των προιόντων αγγίζει το 1 δις $ . Μεγάλοι χαμένοι βγαίνουν εδώ οι Έλληνες αγρότες που θα μπορούσαν άμεσα να ρεφάρουν αν δεν υπήρχαν οι Ευρωπαικές Οικονομικές Κυρώσεις κατά της Ρωσίας.
Πάγωμα των στρατιωτικών σχέσεων των δύο χωρών. Αυτό σημαίνει πως οι πωλήσεις όπλων όπως και η στρατιωτική συνδρομή σε θέματα εκπαίδευσης και συνεργασίας παγώνουν επ’αόριστον. Αυτό έχει κυρίως ψυχολογικό αντίκτυπο καθώς οι όποιες Ρωσικές Κινήσεις στη Συρία μπορεί να γίνονται χωρίς κάποια προειδοποίησει και έχοντας τις Ρωσικές Δυνάμεις εχθρικά διακείμενες στην Τουρκία.

Συμπεράσματα

Η κατάσταση στην Συρία ξεπερνάει κάθε προηγούμενο. Η κατάρριψη του Ρωσικού Αεροσκάφους είτε εσκεμμένα είτε όχι φαίνεται να δυναμιτίζει την ατμόσφαιρα και να σκληραίνει το κλίμα. Επίσης οδηγεί στην ενίσχυση των Ρωσικών Δυνάμεων στην περιοχή και την δημιουργία καχυποψίας κατά της δράσης Δυτικών Δυνάμεων κατά της ISIS. Φαίνεται επίσης ότι κερδίζει χρόνο υπέρ του Ισλαμικού Χαλιφάτου που έστω και για λίγο ανασυγκροτείται από τους Ρωσικούς Αεροπορικούς Βομβαρδισμούς.

Ο Ερντογάν προειδοποίησε την Ρωσία να «μην παίζει με την φωτιά» στην περιοχή. Ο Ρώσος ΥΠΕΞ, Λαβρόφ είπε ξεκάθαρα ότι με αυτές τις ενέργειες η Τουρκία συντάσσεται με την ISIS, «Οι ενέργειες της Τουρκίας ήταν προμελετημένες, προγραμματισμένες και είχαν συγκεκριμένο σκοπό«. Η απάντηση των Ρώσων κατά των Τουρκικών συμφερόντων περιελάμβανε και την δράση των αφανών μεχρι στιγμής πολλαπλών εκτοξευτών Smerch που ανήκουν στις δυνάμεις των Ρώσων Πεζοναυτών.

Οι ισχυροί βομβαρδισμοί έγιναν αμέσως μετά την διάσωση του ενός πιλότου. Έπλήγησε ολόκληρη η περιοχή που ελέγχονταν από τους Τουρκμάνους.

ΥΓ: Λίγοι θα θυμάστε την τύχη του Πολωνού Προέδρου Lech Kaczyński, ο οποίος έχασε την ζωή του μετά την πτώση του αεροσκάφους Tupolev 154 στο οποίο επέβαινε. Η πτώση έγινε όταν το αεροσκάφος προσπαθούσε να προσεγγίσει το αεροδρόμιο Smolensk-North στην Ρωσία. Ο Πολωνός Πρόεδρος ήταν από τους Πρωτεργάτες της ποινικοποίησης της δράσεως του Κομμουνισμού και των εγκλημάτων του κατά την Σοβιετική Εποχή. Ένα από τα πρώτα έργα του ήταν να ξεριζώσει οτιδήποτε θύμιζε την Σοβιετική Εποχή. Επίσης αξιοσημείωτη ήταν και η δράση του παλιότερα την δεκαετία του 1970, οργανώνοντας απεργίες και διαδηλώσεις κατά της Σοβιετικής επικυριαρχίας. Αναλογη τύχη μπορεί να έχει και ο Ταγίπ Ερντογάν ιδιαίτερα κατά τα αεροπορικά του ταξίδια.