Η ΕΓ της ΠΟΣΔΕΠ, εξετάζοντας την πορεία των προβλημάτων της Τριτοβάθμιας
Εκπαίδευσης, διαπιστώνει ότι συνεχίζεται, με πιο γρήγορους ρυθμούς, μια σκόπιμη
επιδείνωση των όρων λειτουργίας των…
Πανεπιστημίων, με συνέπεια την περαιτέρω
υποβάθμιση του επιπέδου των παρεχόμενων σπουδών και την απομάκρυνσή τους από τα
διεθνή πρότυπα και από την αντιμετώπιση των αναγκών της ελληνικής κοινωνίας. Η
επιδείνωση οφείλεται κυρίως στην συνεχιζόμενη και εντεινόμενη περικοπή πόρων (χρόνια υποχρηματοδότηση και συρρίκνωση προσωπικού) αφενός, και στο θεσμικό τέλμα με την έλλειψη μακροπρόθεσμης και συναινετικής πολιτικής για την εκπαίδευση και τις νομοθετικές παλινωδίες αφετέρου.

Ειδικά για την κυβερνητική πολιτική, η ΕΓ της ΠΟΣΔΕΠ θεωρεί ότι η πολιτική που ασκείται
στην Τριτοβάθμια Εκπαίδευση είναι καταστροφική, ιδεοληπτική, με το βλέμμα στο
παρελθόν και όχι στο μέλλον. Συγκεκριμένα:

• Οι αλλαγές που προώθησε η κυβέρνηση στο θεσμικό πλαίσιο του Πανεπιστημίου χωρίς
ουσιαστικό διάλογο αναιρούν τις σημαντικότερες προϋποθέσεις για την ενίσχυση της
αυτονομίας των ιδρυμάτων, ενώ ενισχύεται η αδιαφάνεια και η έλλειψη λογοδοσίας
στις αποφάσεις των οργάνων διοίκησης. Η αυτοτέλεια των Πανεπιστημίων σε
συνδυασμό με την διαφάνεια στην λειτουργία τους, τον έλεγχο και την κοινωνική
λογοδοσία είναι απαραίτητα για την εξάλειψη των φαινομένων συναλλαγής,
νεποτισμού και διαφθοράς στο εσωτερικό των ιδρυμάτων και στην βελτίωση της
ποιότητας του εκπαιδευτικού και ερευνητικού έργου που παράγουν.

• Η συνεχιζόμενη υποχρηματοδότηση της Τριτοβάθμιας Εκπαίδευσης, που σε
συνδυασμό με την μείωση του διδακτικού προσωπικού και την αλόγιστη αύξηση του
αριθμού των φοιτητών σε πολλά Πανεπιστημιακά Τμήματα οδηγεί στην υποβάθμιση
του επιπέδου των σπουδών. Είναι χαρακτηριστικό ότι οι προϋπολογισμοί των
Ιδρυμάτων έχουν μειωθεί περισσότερο από 60% τα τελευταία χρόνια της οικονομικής
κρίσης, με αποτέλεσμα τα Ιδρύματα να μην μπορούν να καλύψουν ακόμη και βασικές
ανελαστικές δαπάνες λειτουργίας τους και να ανταποκριθούν πλέον σε ανάγκες απλής
συντήρησης των υποδομών τους. Παράλληλα, το διδακτικό και ερευνητικό προσωπικό
(καθηγητές) έχει μειωθεί κατά 20% λόγω της μη ανανέωσης του (μη-επαναπροκήρυξη
των θέσεων των καθηγητών που συνταξιοδοτούνται) με αποτέλεσμα για πολλά
αντικείμενα των προγραμμάτων σπουδών να μην υπάρχουν πλέον διδάσκοντες να τα
διδάξουν. Την ίδια περίοδο που α αριθμός των διδασκόντων ελαττώθηκε ο αριθμός
των διδασκομένων (φοιτητών) σε πολλά πανεπιστημιακά Τμήματα διπλασιάστηκε!

• Και σαν να μην έφτανε η υποχρηματοδότηση, ήλθαν και οι γραφειοκρατικές
διαδικασίες των κεντρικών διαγωνισμών που καθιστούν δύσκολη την προμήθεια ακόμη
και των βασικών ειδών για την εκπαίδευση των φοιτητών και την συντήρηση και
λειτουργία των εργαστηριακών υποδομών κύρια λόγω των χρονοβόρων διαδικασιών
που απαιτούνται (ενστάσεων ακυρώσεων κ.α.).

• Η Κυβέρνηση προσπαθεί να καλύψει τις εκπαιδευτικές ανάγκες των ιδρυμάτων όχι με
την ανανέωση του καθηγητικού σώματος αλλά με «φτηνές» λύσεις, που ευτελίζουν την
πανεπιστημιακή διδασκαλία και τους πανεπιστημιακούς καθηγητές, όπως η παροχή
δυνατότητας στους ομότιμους καθηγητές να διδάσκουν προπτυχιακά μαθήματα, η
δυνατότητα ανάθεσης αυτοδύναμης διδασκαλίας μαθημάτων του προπτυχιακού
προγράμματος σπουδών σε διδάκτορες (ώστε οι τελευταίοι να αποκτήσουν διδακτική
εμπειρία!) και η μετάταξη εκπαιδευτικών από τη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση σε θέσεις
Ε.ΔΙ.Π των ΑΕΙ. Η πανεπιστημιακή διδασκαλία είναι κενό γράμμα χωρίς την αντίστοιχη
ερευνητική δραστηριότητα. Φαίνεται πως η Κυβέρνηση, κάτι που δεν μας εκπλήσσει με
βάση την ποιότητα των στελεχών της στο Υπουργείο Παιδείας, κατανοεί την
πανεπιστημιακή διδασκαλία με όρους Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης. Είναι βέβαια
πιθανό να μην είναι όλα αυτά λανθασμένες επιλογές λόγω ανικανότητας αλλά
συνειδητές επιλογές που στοχεύουν στην κυριαρχία στο Πανεπιστήμιο μέσω της
αλλοίωσης της σύνθεσης του καθηγητικού σώματος.

Όλα τα παραπάνω δημιουργούν ένα πλαίσιο υποβάθμισης των πανεπιστημιακών σπουδών
στην χώρα μας και απομάκρυνσης των Πανεπιστημίων μας από τα ποιοτικά πρότυπα των
καλών Ευρωπαϊκών Πανεπιστημίων. Η ΕΓ της ΠΟΣΔΕΠ ζητά από την κυβέρνηση:
• την έκτακτη επιχορήγηση των Ιδρυμάτων ώστε να μπορούν να αντιμετωπίσουν τις
τρέχουσες λειτουργικές τους ανάγκες
• την έναρξη ενός γνήσιου διαλόγου από μηδενική βάση μεταξύ του Υπουργείου

Παιδείας και της πανεπιστημιακής κοινότητας για τον σχεδιασμό επιτέλους μίας
μακροπρόθεσμης εκπαιδευτικής πολιτικής που θα αντιμετωπίζει αποτελεσματικά τα
θεσμικά και οικονομικά προβλήματα της πανεπιστημιακής εκπαίδευσης στη χώρα μας.