Γράφει η Ειρήνη Μπαμπαρούτση, PhD Κλινική Διαιτολόγος – Αθλητική Διατροφολόγος
Γνωρίζατε ότι υπάρχουν τροφές που προκαλούν πιθανά “εθισμό” και ότι τελικά η παραπανίσια λήψη τροφής, εκείνη που κι εμείς αντιλαμβανόμαστε ότι είναι υπερβολική και εν πάση περιπτώσει δεν εξυπηρετεί καμιά ανάγκη…
επιβίωσης, φαίνεται ότι σαν συμπεριφορά μοιράζεται κάποια από τα στοιχεία της εξάρτησης από ουσίες και κυρίως την έντονη αναζήτηση και επιθυμία για τη λήψη τροφής και την εξαιρετικά μεγάλη δυσκολία για την άσκηση αυτοελέγχου στη λήψη της;

Κοινά χαρακτηριστικά εθιστικών τροφίμων…

Η ανάγκη μας για κατανάλωση λιπαρών, αμύλου, ζάχαρης και αλατιού είναι η βασική αιτία μέσω της οποίας επιλέγουμε πιο συχνά ή εθιζόμαστε σε ένα τρόφιμο. Όμως, πέρα από τους γευστικούς λόγους γι αυτή την επιλογή, πολλές φορές η διαχείριση αυτή εξαρτάται και από το συναισθηματικό προφίλ του κάθε ατόμου μέσω του οποίου οδηγείται σε αυτή την επιλογή.

Γιατί μια τροφή μπορεί να γίνει εθιστική;

Η ευρεία κατανάλωση φαγητών πλούσιων στα προαναφερθέντα συστατικά συνοδεύεται από τη διέγερση του κυκλώματος ανταμοιβής, το οποίο σχετίζεται με όλες τις βασικές ανάγκες του ανθρώπινου οργανισμού που ωθούν να επαναλαμβάνουμε τις συνήθειες που μας προκαλούν ευχαρίστηση. Αυτό δεν συμβαίνει σε όλους τους ανθρώπους – ακριβώς όπως όλοι οι άνθρωποι δεν εθίζονται και σε ουσίες – και έχει κατά πολύ να κάνει με την προσωπικότητα του ατόμου, το περιβάλλον του καθώς και το πώς έχει μάθει από την παιδική του ηλικία (μνήμη – μάθηση). Κατ’ αυτόν τον τρόπο, όταν τρώμε πίτσα ή σοκολάτα και πατατάκια, εθίζουμε τον οργανισμό μας σε αυτές τις τροφές, με αποτέλεσμα να μην μπορούμε να σταματήσουμε την κατανάλωση. Αν αναλογιστούμε ότι τέτοια τρόφιμα έχουν περιεκτικότητα σε αλάτι και λίπη, πολύ υψηλότερη του επιτρεπτού, τότε οι μακροπρόθεσμες επιπτώσεις στην υγεία μας ενδέχεται να είναι ιδιαίτερα αρνητικές: Παχυσαρκία, διαβήτης, διάφορες μορφές καρκίνου, υψηλή πίεση κ.ά.

Ποια είναι τα εθιστικά τρόφιμα;

Τα 9 πιο εθιστικά φαγητά με βάση τα θρεπτικά συστατικά, αλλά και τα χαρακτηριστικά γεύσης και πρόσληψης, σύμφωνα με έρευνα του Πανεπιστημίου του Μίσιγκαν:

Η πίτσα
Η σοκολάτα
Τα πατατάκια
Τα μπισκότα
Το παγωτό
Οι τηγανητές πατάτες
Το cheeseburger
Τα αναψυκτικά
Τυρί-Μπέικον

Πώς μπορούμε να αποφύγουμε την εξάρτηση από εθιστικές τροφές;

Όσο λιγότερο καταναλώνουμε τις τροφές στις οποίες είμαστε ευάλωτοι τόσο λιγότερο τις αποζητούμε. Παράλληλα, οι σωστές επιλογές τροφίμων και οι σωστοί συνδυασμοί βοηθούν στη διαχείριση και αποφυγή των εθιστικών τροφών. Έτσι, για παράδειγμα το γιαούρτι, ο συνδυασμός κρέατος με ρύζι ή κάποιο άλλο αμυλούχο τρόφιμο και οι σαλάτες μπορούν να δώσουν σε επίπεδο κορεσμού ένα αξιόλογο αποτέλεσμα γι αυτή τη συμπεριφορά μας. Τέλος, η αργή κατανάλωση του όποιου εθιστικού τροφίμου, η απόσπαση της προσοχής κατά την πρόσληψη και ο συνδυασμός αυτής της συνήθειας με άλλη που προκαλεί εξίσου ευεξία, μπορεί να είναι μια καλή λύση για να καταφέρουμε να έχουμε πιο γρήγορο κορεσμό.

Πηγή